Công ty Sách Thái Hà chính thức khai trương thư viện người

Ngày 3/3/2026, công ty sách Thái Hà chính thức khai trương thư viện người. Ý tưởng triển khai loại thư viện đặc biệt này xuất hiện trong TS Nguyễn Mạnh Hùng, Người sáng lập kiêm Chủ tịch công ty từ nhiều năm trước, và ông đã quyết định mở thư viện người ngay khi khai trương bảo tàng sách và văn hóa đọc tại Hà Nội cách đây 5 năm.

Hai “cuốn sách người” đầu tiên được cho mượn là chính TS Nguyễn Mạnh Hùng và ông  Donald Stark, Giám đốc nhà xuất bản DEE từ New Zealand bay trực tiếp vào Việt Nam sáng 3/3/2026. Cả 2 cuốn sách người đầu tiên này cũng là 2 tác giả. TS. Nguyễn Mạnh Hùng là tác giả của 16 đầu sách còn ông Donald Stark là tác giả của 60 đầu sách.

Tại lễ khai trương, TS Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, “Thư viện người” có tên tiếng Anh là Human Library là một mô hình thư viện đặc biệt, nơi “cuốn sách” không phải là sách in, hay sách điện tử, sách nói,... mà là con người thật với những câu chuyện cuộc đời thật. Người tham gia có thể “mượn” một người để trò chuyện và lắng nghe câu chuyện của họ trong một khoảng thời gian nhất định. TS cũng cho biết, ông thích dùng một từ khác là “Thư viện sách sống”.

Tại buổi khai trương “Thư viện người”, ông chủ của thư viện này cho biết, Thư viện người - Human Library là một dự án cộng đồng nhằm tạo đối thoại trực tiếp giữa con người với con người, giúp mọi người hiểu và cảm thông với nhau hơn, thậm chí có thể giúp giảm định kiến, kỳ thị trong xã hội. Trong thư viện này, sách (book) là những người tình nguyện kể câu chuyện đời mình và trả lời các câu hỏi của người đọc (bạn đọc). Người đọc (Reader) là người đến nghe và đặt câu hỏi. Buổi “đọc sách” thường kéo dài 20–30 phút dưới dạng trò chuyện trực tiếp.

TS. Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, trước mắt, “sách” là những người nổi tiếng, uy tín, có ảnh hưởng trong xã hội. Về tương lai, ông dự kiến sẽ “cung cấp những cuốn sách người” đúng theo nghĩa “sách sống” là những người đã từng nghiện ma túy và đã hoàn lương, người chuyển giới, người khuyết tật, người di dân từ nông thôn về thành phố hay từ nơi này đến nơi khác, những người từng trải qua biến cố lớn trong đời,... Ông tin rằng những câu chuyện trực tiếp sẽ giúp người nghe hiểu cuộc sống từ góc nhìn của người khác và có thể thay đổi đời mình.

TS. Hùng cũng cho biết đây không phải là gì mới mẻ hay to tát, không phải do ông nghĩ ra mà thư viện người Human Library bắt đầu từ năm 2000 tại Copenhagen (Đan Mạch) do các nhà hoạt động xã hội như Ronni Abergel, Danni Abergel, Asma Mouna, Christoffer Erichsen khởi xướng. Ban đầu nó xuất hiện tại Lễ hội âm nhạc Roskilde với mục tiêu chống lại bạo lực và định kiến trong xã hội.  Hiện nay dự án đã lan rộng tới hơn 70–80 quốc gia trên thế giới.

Trong tuần lễ đầu tiên, từ ngày 3 đến 9/3/2026, hai cuốn sách Nguyễn Mạnh Hùng và Donald Stark đã được cho mượn liên tục và mang lại những hiệu quả đáng kể. Những bạn đọc đầu tiên đến mượn chính là nhân viên công ty sách Thái Hà và CLB yêu sách Thái Hà. Ông Hùng cho biết ông muốn vận hành thử tại chính công ty ông và cho nhân viên và các học trò mượn trước. Sau khi đã vận hành trơn tru ngon lành sẽ mở rộng cho bạn đọc mọi nơi và bổ sung thêm nhiều “sách người”.

Sáng ngày 9/3/2026, trong bản tham luận của mình tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ trọng tâm công tác xuất bản, in và phát hành xuất bản phẩm năm 2026 do Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương và Bộ Văn hóa Thể thao Du lịch tổ chức tại khách sạn Kim Liên, Thủ đô Hà Nội, TS Nguyễn Mạnh Hùng cũng đã chính thức công bố thư viện đặc biệt này. Ông cũng đã chính thức mời ông Phan Tâm, Thứ trưởng bộ VHTTDL, ông Nguyễn Nguyên, Cục trưởng cục Xuất bản In và Phát hành cùng các lãnh đạo và đại biểu Hội nghị ủng hộ và tham gia thư viện với tư cách là “sách người”.

Ngay tối 9/3/2026, cuốn sách thứ 3 Võ Thị Xuân Trang, Người sáng lập kiêm Hiệu trưởng trường John Robert Powers đã được cho các thành viên CLB yêu sách Thái Hà “mượn đọc” từ 20h00 đến 21h40 và ai cũng rất thích thú. Các thành viên có mặt đã đọc và khai thác rất tốt chủ đề “Chỉ cần bạn có niềm tin”.

Trong các buổi giao lưu với bạn đọc, TS. Nguyễn Mạnh Hùng chia sẻ rất kỹ và sâu sắc về phương thức hoạt động của thư viện người - Human Library. Ông cho biết, một sự kiện Human Library thường bao gồm Danh mục sách (catalogue). Danh sách “sách sống” với tiêu đề như: Doanh nhân, chuyên gia dinh dưỡng, chuyên gia thực dưỡng, người sáng tạo nội dung, tác giả sách, bác sĩ tâm hồn, thầy giáo dạy thiền,… và sau này sẽ là người từng bị bắt nạt, người vượt qua trầm cảm, người đã từng nghiện, người đã từng đi tù,... Ông cũng giới thiệu về cách đăng ký mượn sách mà cụ thể là bạn đọc (người muốn đọc) chọn “cuốn sách” muốn gặp. Tại buổi đọc sách, bạn đọc được trò chuyện trực tiếp khoảng 20–30 phút, được có đối thoại hai chiều ở đó người đọc có thể hỏi bất kỳ câu hỏi nào (với phong cách tôn trọng và văn minh).

TS. Hùng cho biết, ngay trong sáng 10/3/2026, tại phiên họp thường niên của Ban chấp hành Hội Xuất bản Việt Nam, ông sẽ trình bày về thư viện này và kêu gọi các ủy viên BCH ủng hộ và tham gia với tư cách là những cuốn sách sống.

Ý nghĩa của thư viện người - Human Library, theo chia sẻ của những cuốn sách đầu tiên nằm ở chỗ mang nhiều giá trị nhân văn như tăng kiến thức và hiểu biết cho bạn đọc, xóa bỏ khoảng cách giữa con người và con người, cho bạn đọc tự tin hơn, tăng sự thấu hiểu giữa con người, khuyến khích đối thoại cởi mở, giáo dục kỹ năng lắng nghe và đồng cảm. Ông Donald Stark cũng nhấn mạnh rằng đọc một cuốn sách giúp hiểu tri thức còn “đọc một con người” giúp hiểu cuộc đời.

Minh Anh